MON AMOUR - EMBELSIRAT TRADICIONALE TE TRYEZES SHQIPETARE
Në shumë shtëpi shqiptare, festa nuk nis pa një tabaka me ëmbëlsira me shurup. Aroma e gjalpit, e arrës dhe e kanellës është pjesë e kujtesës sonë. Baklava, kadaif dhe melomakarona janë tri ëmbëlsirat që e mbushin tryezën e festave, por shpesh ngatërrohen mes tyre.
Baklava, ëmbëlsira që nuk mungon në asnjë festë.
Pak histori
Ëmbëlsirat me shurup janë të përbashkëta për shumë vende të Ballkanit, të Mesdheut dhe të ish-Perandorisë Osmane. Ato u përhapën me kohë dhe secili vend i dha receta dhe shijen e vet. Në Shqipëri, ato janë pjesë e festave fetare, dasmave dhe vizitave familjare, dhe shpesh bëhen në shtëpi për raste të veçanta.
Baklava: shtresa të holla, arra dhe shurup
Baklava bëhet me shumë fletë të holla brumi (petë), mes të cilave vendosen arra të grira, dhe piqet me gjalpë. Pas pjekjes, hidhet shurup (me sheqer ose mjaltë), që e bën të lëngshme dhe të ëmbël.
Teksturë: krokante lart, e butë dhe e lëngshme brenda
Mbushja: zakonisht arra, ndonjëherë fistikë
Shija: gjalpë, arrë dhe shurup, me kanellë ose limon sipas recetës
Kadaif: fije të holla me mbushje
Kadaif bëhet me fije shumë të holla brumi (si “fije qiriu”), të cilat vendosen në tabaka me mbushje arrash dhe piqen. Edhe ky lag me shurup.
Teksturë: fije krokante, brenda e butë
Dallimi nga baklava: në vend të fletëve, ka fije të holla
Shija: më e lehtë dhe më e fortë në krokantësi
Melomakarona: ëmbëlsira e festave me mjaltë
Melomakarona janë biskota të buta, të aromatizuara me mjaltë, portokall dhe erëza, të zhytura në shurup mjalti dhe të spërkatura me arra. Ato shihen kryesisht në periudhën e festave të fundvitit dhe janë të njohura në Ballkan dhe Greqi.
Teksturë: të buta, të njomura në shurup
Shija: mjaltë, portokall, kanellë
Rasti: festat, sidomos Krishtlindjet dhe fundviti
Si ta dallosh një ëmbëlsirë të mirë artizanale
Gjalpë të vërtetë, jo aromë të fortë të ngjashme
Shurup jo i tepërt, që ëmbëlsira të mos jetë e ngjizur
Arra të freskëta, pa shije të ndryshkur
Të porositura ose të bëra të freskëta, jo të ruajtura gjatë
Baklava që nuk është e freskët humbet krokantësinë shpejt, prandaj freskia ka rëndësi.
Si t’i shërbesh në tryezë
Shërbeji me çaj ose kafe turke, që e balancon ëmbëlsinë.
Pri copa të vogla, sepse janë shumë të ëmbla.
Mbaji në temperaturë dhome, në kuti të mbyllur, për t’i ruajtur.
Mon Amour është pastiçeri në Tiranë që prej vitit 2007, e njohur për ëmbëlsira të punuara me kujdes. Në ofertën e saj përfshihen baklava dhe ëmbëlsira të tjera tradicionale, krahas tortave, pralinave, biskotave dhe ëmbëlsirave të stinës. Nëse e ke merak shijen e traditës në versionin e bërë me kujdes, ky është vendi ku mund ta provosh.
Baklava, kadaif dhe melomakarona janë më shumë se ëmbëlsira: janë traditë, mikpritje dhe kujtim. Kur i zgjedh të freskëta dhe të bëra me kujdes, ndryshimi duket në çdo kafshatë. Për një shije tradicionale të punuar artizanalisht në Tiranë, vizito Mon Amour dhe provo baklavanë e tyre.
Lokacionet
Orari
[E hene - E diele / 7:30 - 22:00 ]